Eczeem: Oorzaken & Behandelingen

Eczeem is meer dan een droge huid

Eczeem is een ontstekingsreactie van de huid die zich kan uiten in jeuk, roodheid, droogte, schilfering en soms kloofjes of nattende plekken. De ernst verschilt sterk per persoon. De klachten verlopen vaak in rustige fases en opvlammingen.

Een droge huid en eczeem lijken soms op elkaar, maar zijn niet hetzelfde. Bij eczeem is de huidbarrière vaak duidelijk verstoord en reageert de huid gevoeliger op prikkels van buitenaf. Daardoor komen irritatie, jeuk en ontsteking sneller op gang.

Bron: NHG-Standaard Eczeem, Nederlands Huisartsen Genootschap.

Welke vormen van eczeem zie je vaak?

Atopisch eczeem

Dit is een veelvoorkomende vorm. Je ziet het vaak bij kinderen, maar volwassenen kunnen er ook last van hebben. Typische plekken zijn elleboogplooien, knieholtes, hals, handen en gezicht.

Contacteczeem

Deze vorm ontstaat door contact met een stof die de huid irriteert of waar je allergisch op reageert. Denk aan parfum, conserveermiddelen, nikkel of handschoenenmateriaal.

Seborroïsch eczeem

Hier zie je eerder vettige schilfering op hoofdhuid, wenkbrauwen, neusplooien of rond de oren. Dit type vraagt een andere aanpak dan atopisch eczeem.

Wanneer ga je beter naar de huisarts of dermatoloog?

Niet elk eczeem hoeft meteen specialistisch behandeld te worden. Toch zijn er momenten waarop het verstandig is om hulp te zoeken.

• als de jeuk je slaap verstoort

• als de huid openbarst of bloedt

• als je denkt aan infectie, bijvoorbeeld door gele korstjes, pus of toenemende pijn

• als vrij verkrijgbare verzorging onvoldoende helpt

• als de klachten je dagelijks leven duidelijk beïnvloeden

De basis van eczeemzorg

Bij eczeem ligt de basis bijna altijd bij dagelijkse huidverzorging. Dat klinkt simpel, maar juist daar zit vaak de meeste winst.

• regelmatig smeren met een vettige, parfumvrije crème of zalf

• kort en lauw douchen

• een milde reiniger gebruiken of minder zeep gebruiken

• de huid na het douchen snel insmeren

Medicatie bij eczeem

Welke behandelingen in de kliniek zijn minder logisch?

Bij eczeem ligt de nadruk op kalmeren en beschermen. Veel cosmetische behandelingen passen daar niet goed bij, zeker niet tijdens een actieve flare.

• sterke peelings

• microneedling op actief eczeem

• intensieve exfoliatie

• behandelingen die de huid extra prikkelen als de barrière al kapot is

Soms kan een rustige behandeling met focus op comfort en hydratatie nog wel passen in een stabiele fase, maar dat moet echt per huid bekeken worden.

Triggers herkennen en beperken

• wol of schurende synthetische stoffen

• hitte, zweet en droge lucht

• parfum en sterk geparfumeerde huidverzorging

• stress

• veelvuldig handen wassen zonder herstelzorg

Niet elke trigger geldt voor iedereen. Daarom helpt het vaak om patronen een tijdje bewust bij te houden.

Eczeem en kwaliteit van leven

Eczeem kan veel invloed hebben op slaap, stemming en dagelijks functioneren. Aanhoudende jeuk en zichtbare huidklachten kunnen zorgen voor frustratie, vermoeidheid en schaamte. Dat hoort ook bij de aandoening en is niet iets dat je moet wegwuiven.

Kosten

Veelgestelde vragen

Is eczeem besmettelijk?

Nee. Eczeem is niet besmettelijk.

Moet je altijd smeren, ook als de huid rustig is?

Vaak wel. Juist onderhoud van de huidbarrière helpt om nieuwe opvlammingen te beperken.

Mag je sporten met eczeem?

Ja, maar zweet en warmte kunnen de huid irriteren. Kort afspoelen en daarna insmeren helpt vaak.

Is eczeem alleen een kinderprobleem?

Nee. Veel mensen hebben ook als volwassene nog eczeem, of krijgen later opnieuw klachten.